poniedziałek, 18 grudnia 2017
poniedziałek, 21 sierpnia 2017 12:37   
ARMIA KRAJOWA POD „OPIEKĄ” SŁUŻBY BEZPIECZEŃSTWA W DOKUMENTACH INSTYTUTU PAMIĘCI NARODOWEJ (1981 /1982 r.)

Od zakończenia wojny służba bezpieczeństwa ciągle zajmowała się byłymi organizacjami wojskowymi (choć także zwalczaniem band rabunkowych), szczególnie m.in. AK, WiN, BCh itp. Sporządzano imienne listy członków z danymi osobowymi, inwigilowano przez TW (tajni współpracownicy), OZ (osoby zaufane), informatorzy itp.

 

Podobne zdarzenia jak opisałem kontynuowane były także przed jak i po stanie wojennym o czym świadczą informacje opracowane do WUSW, zarząd III w Radomiu.

TW ps. ”Potok” informował 10 sierpnia 1981 r. ,że w Suchej odbędzie się 16 sierpnia okolicznościowa impreza zorganizowana przez byłych członków AK. W miejscowym kościele ma odbyć się nabożeństwo w intencji poległych partyzantów z oddziału „Marii” Po nabożeństwie planowano przejść na cmentarz a następnie spotkać się w ścisłym gronie w domu prywatnym. Na imprezę zapraszano m.in. Władysława MOLENDA ps. ”Grab” oraz grupę byłych członków WIN ze Zwolenia, z Rochem IWAŃSKIM ps. „Ponury”.

SB obawiało się, że impreza stwarza zagrożenie i może być wykorzystana do propagowania wrogich poglądów jak również, że mogą w niej brać udział przedstawiciele „S”- Solidarności. Postanowiono objąć kontrolą operacyjną organizatorów i uczestników imprezy, ustalić kontakty oraz osoby biorące udział. Nadano jej kryptonim „SPOTKANIE”.

W dalszych kontaktach ustalono (12.08), że na cmentarzu planowane jest przemówienie przy grobie Bogdana Bartosińskiego ps. ”Lotnik” a spotkanie ma odbyć się w mieszkaniu prywatnym Franciszka Olejarza ps. „Dębowy” w Suchej. Z informacji TW wynikało, że jest to spotkanie członków AK z Oddziału Ignacego Pisarskiego ps. „Maria” a inicjatorami imprezy są: Mirosław Kowalski ps. „Oskard” z Pionek i Stefan Żywczyk ps. „Sokół” z Suskowoli.

Uroczystość odbyła się w planowanym terminie i rozpoczęła się mszą św. gdzie w kazaniu ksiądz proboszcz (brak nazwiska) podkreślił, że nabożeństwo jest odprawiane w intencji wszystkich poległych za wolność Ojczyzny. Wzięło w niej udział około 150 osób, w większości miejscowi mieszkańcy. Po mszy św. około 40 osób z Oddziału „Marii” zebrało się na cmentarzu przy grobie B. Bartosińskiego a Władysław Molenda wygłosił przemówienie w którym ocenił historię walk jego oddziału w czasie okupacji, nawiązał też do historii z dziejów Polski. Przerywał dygresjami na temat nieprawidłowości jakich doznał w PRL.

Po przemówieniu jeden z uczestników poinformował o ilości akcji bojowych AK stoczonych w województwie radomskim (nie podano ilości). Oficjalne uroczystości trwały około 2 godzin. Podczas spotkania prywatnego (w mieszkaniu j. w) uczestniczył też TW, nie było przedstawicieli „S”, nie poruszano spraw politycznych ani ekonomicznych.

Kościół w Suchej pod wezwaniem Św. Idziego w okresie międzywojennym.

O kolejnym nabożeństwie i spotkaniu, które odbywało się 12 sierpnia 1982 r. informował TW ps. ”Potok”. Poświęcone było pamięci partyzantów AK, którzy w sierpniu 1944 r. realizując plan „Burza” polegli w walce z okupantem. Miał w nim uczestniczyć były zastępca dowódcy pułku AK województwa radomskiego płk Władysław Molenda, jednak na stan zdrowia i podeszły wiek nie przybył.

Organizatorami byli partyzanci AK z terenu Pionek, Zwolenia, Suchej i Radomia – około 200 osób. W czasie mszy św. postawiono przy ołtarzu krzyż brzozowy z biało-czerwoną flagą oraz odśpiewano modlitwę partyzancką. Kazanie wygłosił ks. Krajewski, które nie zawierało negatywnych treści, innych przemówień nie było.

We mszy uczestniczyli m.in. (nazwiska pisane odręcznie): ZWOLEŃ – Stefan Bembiński, Stanisław Mankiewicz, Roch Iwański, Kazimierz Tkaczyk, Bolesław Michalski, Kowalczyk, Pawlak, LASKI - Zygmunt Stec, RADOM – Bolesław Suchecki, PIONKI – Jerzy Kowalski, Mieczysław Kowalski, Marian Gogacz, Gustaw Lis, Ryszard Godlewski, Zenon Grzybowski, SUCHA - Franciszek Olejarz.

Na cmentarzu, uczczono pamięć poległego 13 kwietnia 1944 r. partyzanta B. Bartosińskiego. Obecny na cmentarzu były dowódca oddziału partyzanckiego S. Bembiński zabronił przemówień w tym miejscu (był po rozmowie z SB).

Część uczestników wzięła udział w spotkaniu u Franciszka Olejarza. Na imprezie nie było akcentów szkodliwych politycznie i godzących w porządek prawne (według SB).

(IPN Ra 08/659)

Zygmunt TRACZYK – (Tadeuszów. Gubin. Legionowo)

 

Cytat tygodnia:

"Dla pokoju trzeba ryzykować tak samo, jak w trakcie wojny...Jeśli boisz się postawić sprawę na ostrzu noża, już przegrałeś ."

 


John Dulles Foster